website/src/lib/language-learner/courses/nl/a2.ts

import { lesson, level } from '../../course';

export default level(
	'a2',
	'A2',
	'Elementary',
	'Daily routines, the past, shopping, health and comparing things.',
	[
		lesson({
			id: 'nl-dagelijks',
			title: 'Mijn dag',
			summary: 'Daily routine, separable and reflexive verbs',
			notes: `
			### Separable verbs
			Many verbs have a prefix that **splits off and goes to the end** of the clause in the present and past:

			- *opstaan* → *Ik sta om zeven uur **op**.*
			- *opbellen* → *Ik bel je morgen **op**.*
			- *meenemen* → *Neem je een jas **mee**?*

			The stress is on the prefix: **op**staan, **mee**nemen. Common prefixes: *op, af, aan, uit, mee, in, terug, weg, voor*.

			### Reflexive verbs
			Some verbs need a reflexive pronoun:

			| zich wassen | |
			|---|---|
			| ik was **me** | wij wassen **ons** |
			| jij wast **je** | jullie wassen **je** |
			| hij/zij wast **zich** | zij wassen **zich** |
			| u wast **zich** | |

			Common ones: *zich haasten* (hurry), *zich voelen* (feel), *zich vervelen* (be bored), *zich aankleden* (get dressed).
		`,
			words: `
			opstaan | to get up
			wakker worden | to wake up
			zich wassen | to wash (yourself)
			zich aankleden | to get dressed
			ontbijten | to have breakfast
			vertrekken | to leave
			aankomen | to arrive
			opbellen | to call (on the phone)
			meenemen | to take along
			boodschappen doen | to do the groceries
			koken | to cook
			afwassen | to do the dishes
			naar bed gaan | to go to bed
			meestal | usually
			altijd | always
			nooit | never
			soms | sometimes
			eerst | first
			daarna | after that
		`,
			sentences: `
			Ik sta om zeven uur op. | I get up at seven.
			Daarna kleed ik me aan. | After that I get dressed.
			Hij belt zijn moeder elke dag op. | He calls his mother every day.
			De trein komt om negen uur aan. | The train arrives at nine.
			Neem je een paraplu mee? | Are you taking an umbrella?
			Ik voel me niet lekker. | I don't feel well.
			We doen op zaterdag boodschappen. | We do the groceries on Saturday.
			Meestal ga ik om elf uur naar bed. | I usually go to bed at eleven.
		`,
			drills: `
			Ik ___ om zeven uur ___. (opstaan) | sta … op | opsta … –; sta … aan; op … sta | The prefix goes to the end.
			Jij wast ___. | je | me; zich; ons
			Hij voelt ___ niet goed. | zich | hem; je; me
			Wij haasten ___. | ons | zich; we; onze
			De bus ___ om acht uur ___. (vertrekken) | vertrekt … – | trekt … ver; vertrek … –; vertrekken … – | Ver- is not separable.
			Morgen bel ik je ___. | op | aan; uit; mee
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-voltooid',
			title: 'Wat heb je gedaan?',
			summary: 'The perfect tense: heb gewerkt, ben gegaan',
			notes: `
			The **perfect** (voltooid tegenwoordige tijd) is the usual way to talk about the past in speech:
			**hebben / zijn + past participle** (at the end).

			### Regular participles: ge- + stem + t/d
			Use **-t** if the stem ends in one of the consonants of **'t kofschip** (t, k, f, s, ch, p); otherwise **-d**.

			| infinitive | stem | participle |
			|---|---|---|
			| werken | werk | gewerk**t** |
			| wonen | woon | gewoon**d** |
			| fietsen | fiets | gefiets**t** |
			| leven | leef (from **v**!) | geleef**d** |
			| reizen | reis (from **z**!) | gereis**d** |

			Verbs starting with **be-, ge-, her-, ver-, ont-, er-** get no extra ge-: *betaald*, *vertelt → verteld*.

			### Strong (irregular) verbs
			Often end in **-en**: *gegeten, gedronken, gezien, geschreven, gelezen*. Learn them in the verb drill.

			### Hebben or zijn?
			Most verbs use **hebben**. **Zijn** is used for a change of place or state: *ik ben gegaan, gekomen, gebleven, geworden, gestorven*.
			With movement verbs (lopen, fietsen, rijden) use **zijn** when a destination is given: *Ik ben naar huis gefietst* but *Ik heb veel gefietst*.

			Separable verbs put ge- in the middle: *opgestaan*, *opgebeld*, *meegenomen*.
		`,
			words: `
			gisteren | yesterday
			vorige week | last week
			vorig jaar | last year
			al | already
			nog niet | not yet
			net | just
			ooit | ever
			gewerkt | worked
			gegeten | eaten
			gedronken | drunk
			gezien | seen
			gegaan | gone
			gekomen | come (participle)
			geweest | been
			gehad | had
			gedaan | done
			gekocht | bought
			gelezen | read (participle)
			geschreven | written
		`,
			sentences: `
			Wat heb je gisteren gedaan? | What did you do yesterday?
			Ik heb de hele dag gewerkt. | I worked all day.
			We zijn naar Rotterdam gegaan. | We went to Rotterdam.
			Heb je die film al gezien? | Have you seen that film yet?
			Ik ben nog nooit in België geweest. | I have never been to Belgium.
			Ze heeft een nieuwe fiets gekocht. | She bought a new bike.
			Hij is om zeven uur opgestaan. | He got up at seven.
			Hebben jullie al gegeten? | Have you already eaten?
		`,
			drills: `
			Ik heb hard ___. (werken) | gewerkt | gewerkd; gewerken; werkt | k is in 't kofschip: -t.
			Wij hebben in Utrecht ___. (wonen) | gewoond | gewoont; gewonen; gewoon
			Hij heeft veel ___. (reizen) | gereisd | gereist; gereizd; gereisen | The stem comes from reiz-: z is not in 't kofschip.
			Ik ___ naar huis gegaan. | ben | heb; heeft; is
			Zij ___ een boek gelezen. (she) | heeft | is; hebt; heb
			Ik heb de rekening ___. (betalen) | betaald | gebetaald; betaalt; gebetaalt | Be- verbs get no ge-.
			Ze zijn gisteren ___. (aankomen) | aangekomen | geaankomen; aankomen; aangekomt
			We hebben pizza ___. (eten) | gegeten | geëet; geëten; geeten
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-verleden',
			title: 'Vroeger',
			summary: 'The simple past: werkte, woonde, ging',
			notes: `
			The **simple past** (onvoltooid verleden tijd) is used in stories and for how things were.

			### Regular verbs: stem + te(n) / de(n)
			The same **'t kofschip** rule: stem ends in t, k, f, s, ch, p → **-te**, otherwise **-de**.

			| | werken | wonen |
			|---|---|---|
			| ik / jij / hij | werk**te** | woon**de** |
			| wij / jullie / zij | werk**ten** | woon**den** |

			### Strong verbs change their vowel
			| infinitive | singular | plural |
			|---|---|---|
			| zijn | was | waren |
			| hebben | had | hadden |
			| gaan | ging | gingen |
			| komen | kwam | kwamen |
			| zien | zag | zagen |
			| eten | at | aten |
			| drinken | dronk | dronken |
			| lezen | las | lazen |
			| schrijven | schreef | schreven |
			| doen | deed | deden |

			**Vroeger** (in the past, used to): *Vroeger woonde ik in Gent.* — I used to live in Ghent.
		`,
			words: `
			vroeger | in the past; used to
			toen | then; at that time
			was | was
			waren | were
			had | had
			ging | went
			kwam | came
			zag | saw
			at | ate
			dronk | drank
			woonde | lived
			werkte | worked
			speelde | played
			deed | did
			het verhaal | the story
			de jeugd | the youth; childhood
		`,
			sentences: `
			Vroeger woonde ik in Gent. | I used to live in Ghent.
			Toen ik klein was, speelde ik veel buiten. | When I was little, I played outside a lot.
			Het was gisteren erg koud. | It was very cold yesterday.
			We gingen elk jaar naar Frankrijk. | We went to France every year.
			Hij kwam te laat op zijn werk. | He was late for work.
			Ze dronken koffie en praatten lang. | They drank coffee and talked for a long time.
			Ik had geen tijd. | I had no time.
		`,
			drills: `
			Ik ___ vroeger in een fabriek. (werken) | werkte | werkde; werkten; werkt
			Wij ___ in Leiden. (wonen) | woonden | woonde; woonten; wonden
			Hij ___ elke dag naar school. (gaan) | ging | gaat; gingen; gaande
			Jullie ___ te laat. (komen) | kwamen | kwam; komden; komten
			Ik ___ een brief. (schrijven) | schreef | schrijfde; schreven; schrijfte
			Zij ___ de hele dag. (dansen, she) | danste | dansde; dansten; dans
			Het ___ een mooie dag. (zijn) | was | waren; is geweest; wees
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-winkelen',
			title: 'Winkelen',
			summary: 'Shopping, clothes, plurals and diminutives',
			notes: `
			### Plurals
			- Most nouns: **-en**: *boek → boeken*, *fiets → fietsen*.
			- Nouns ending in unstressed **-el, -em, -en, -er, -je** and many loanwords: **-s**: *tafel → tafels*, *meisje → meisjes*.
			- Nouns ending in a vowel: **'s**: *auto → auto's*, *foto → foto's*.

			Spelling changes keep the vowel sound: *boom → bomen* (long), *bus → bussen* (short), *huis → huizen*, *brief → brieven*.
			Some are irregular: *kind → kinderen*, *ei → eieren*, *stad → steden*.

			### Diminutives (-je)
			Dutch uses them constantly, also for things that aren't small (*een biertje*, *een momentje*). They are **always het**.
			- Most words: **-je**: *huisje*, *boekje*.
			- After a vowel or -l, -n, -r after long vowel: **-tje**: *autootje*, *stoeltje*, *treintje*.
			- After -m: **-pje**: *boompje*.
			- After a short vowel + l, m, n, r, ng: **-etje**: *balletje*, *ringetje*.
		`,
			words: `
			kopen | to buy
			betalen | to pay
			kosten | to cost
			de prijs | the price
			de korting | the discount
			de maat | the size
			passen | to try on; to fit
			de kassa | the checkout
			pinnen | to pay by card
			contant | cash
			de broek | the trousers
			het shirt | the T-shirt
			de jas | the coat
			de schoenen | the shoes
			de jurk | the dress
			de tas | the bag
			te groot | too big
			te klein | too small
		`,
			sentences: `
			Hoeveel kost deze jas? | How much does this coat cost?
			Mag ik dit passen? | May I try this on?
			Heeft u dit in een grotere maat? | Do you have this in a bigger size?
			De broek is te klein. | The trousers are too small.
			Kan ik hier pinnen? | Can I pay by card here?
			Ik betaal contant. | I'll pay cash.
			Ik kijk alleen even rond. | I'm just looking around.
			Wil je een tasje? | Would you like a bag?
		`,
			drills: `
			één boek, twee ___ | boeken | boeks; boekken; boekes
			één tafel, twee ___ | tafels | tafelen; tafellen; tafeles
			één auto, twee ___ | auto's | autos; autoën; auten
			één bus, twee ___ | bussen | busen; busses; buss
			één huis, twee ___ | huizen | huisen; huises; huizes
			een klein huis → een ___ | huisje | huistje; huizetje; huisetje
			een kleine bal → een ___ | balletje | baltje; balje; balltje
			___ boompje | het | de | Diminutives are always het.
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-weer',
			title: 'Het weer',
			summary: 'Weather, seasons and talking about it',
			notes: `
			The Dutch talk about the weather a lot. Weather verbs use **het**: *het regent* (it's raining), *het sneeuwt*, *het waait* (it's windy), *het vriest*.

			### Seasons
			*de lente* (spring), *de zomer*, *de herfst* (autumn), *de winter*. **In** de zomer = in summer.

			### Adverbs of degree
			*heel* / *erg* (very), *best* (quite), *een beetje* (a bit), *te* (too), *veel te* (far too).

			A famous expression: **Het regent pijpenstelen** — it's raining cats and dogs (literally "pipe stems").
		`,
			words: `
			het weer | the weather
			de zon | the sun
			de regen | the rain
			de wind | the wind
			de sneeuw | the snow
			de wolk | the cloud
			regenen | to rain
			waaien | to blow (wind)
			warm | warm
			koud | cold
			nat | wet
			droog | dry
			bewolkt | cloudy
			de lente | spring
			de zomer | summer
			de herfst | autumn
			de winter | winter
			de paraplu | the umbrella
		`,
			sentences: `
			Wat voor weer is het? | What's the weather like?
			Het regent weer. | It's raining again.
			Het waait hard vandaag. | It's very windy today.
			Morgen wordt het zonnig. | Tomorrow it will be sunny.
			In de winter is het koud. | It's cold in winter.
			Het is een beetje bewolkt. | It's a bit cloudy.
			Neem een paraplu mee! | Take an umbrella!
		`,
			drills: `
			___ regent. | Het | Er; De; Hij
			It's windy: het ___ | waait | windt; blaast; wind
			In de ___ vallen de bladeren. (autumn) | herfst | lente; zomer; winter
			Het is ___ koud. (far too) | veel te | te veel; heel te; zeer te
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-gezondheid',
			title: 'Bij de dokter',
			summary: 'Body, health and modal verbs',
			notes: `
			### Modal verbs
			| | kunnen | willen | mogen | moeten |
			|---|---|---|---|---|
			| ik | kan | wil | mag | moet |
			| jij | kunt / kan | wilt / wil | mag | moet |
			| hij | kan | wil | mag | moet |
			| wij | kunnen | willen | mogen | moeten |

			The second verb goes **to the end as an infinitive**: *Ik moet naar de dokter **gaan**.* Often the *gaan* is dropped: *Ik moet naar de dokter.*

			- **kunnen** — can, be able to
			- **willen** — want
			- **mogen** — may, be allowed to (also: to like a person — *ik mag hem wel*)
			- **moeten** — must, have to. *Niet hoeven* = don't have to: *Je hoeft niet te komen.*

			**Pijn** (pain): *Ik heb hoofdpijn, buikpijn, keelpijn.* — or *Mijn hoofd doet pijn.*
		`,
			words: `
			het hoofd | the head
			de buik | the belly
			de keel | the throat
			de rug | the back
			de arm | the arm
			het been | the leg
			de voet | the foot
			de hand | the hand
			het oog | the eye
			de pijn | the pain
			ziek | ill
			gezond | healthy
			de huisarts | the GP
			de apotheek | the pharmacy
			het medicijn | the medicine
			de afspraak | the appointment
			beter worden | to get better
		`,
			sentences: `
			Ik heb hoofdpijn. | I have a headache.
			Mijn rug doet pijn. | My back hurts.
			Ik moet naar de huisarts. | I have to go to the doctor.
			Kan ik een afspraak maken? | Can I make an appointment?
			U mag niet roken. | You're not allowed to smoke.
			Je hoeft niet te werken. | You don't have to work.
			Wil je iets drinken? | Do you want something to drink?
			Beterschap! | Get well soon!
		`,
			drills: `
			Ik ___ niet komen, ik ben ziek. (kunnen) | kan | kun; kunt; kunnen
			Hij ___ een glas water. (willen) | wil | wilt; willen; wilde
			Wij ___ morgen vroeg opstaan. (moeten) | moeten | moet; moesten; moeten te
			Je ___ niet te komen. (don't have to) | hoeft | moet; mag; kan | Niet hoeven + te = not have to.
			Ik moet naar de dokter ___. | gaan | ga; gaat; te gaan | The infinitive goes to the end.
			Mijn buik doet ___. | pijn | ziek; slecht; pijnlijk
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-thuis',
			title: 'Thuis',
			summary: 'The house, furniture and prepositions of place',
			notes: `
			### Prepositions of place
			| | |
			|---|---|
			| in | in |
			| op | on (touching the surface) |
			| aan | on (a wall), at (the table) |
			| onder | under |
			| boven | above |
			| naast | next to |
			| tussen | between |
			| voor | in front of |
			| achter | behind |
			| bij | at, near |

			Dutch often uses a position verb instead of "is": **staan** (upright), **liggen** (flat), **zitten** (inside something), **hangen**:
			*Het boek ligt op tafel. De fles staat in de koelkast. Het geld zit in mijn tas. De lamp hangt boven de tafel.*
		`,
			words: `
			het huis | the house
			het appartement | the apartment
			de kamer | the room
			de woonkamer | the living room
			de slaapkamer | the bedroom
			de keuken | the kitchen
			de badkamer | the bathroom
			de wc | the toilet
			de tuin | the garden
			de trap | the stairs
			de muur | the wall
			de vloer | the floor
			de bank | the couch
			de kast | the cupboard
			de koelkast | the fridge
			het bed | the bed
			het raam | the window
			de deur | the door
		`,
			sentences: `
			Het boek ligt op tafel. | The book is on the table.
			De melk staat in de koelkast. | The milk is in the fridge.
			De kat zit onder het bed. | The cat is under the bed.
			Er hangt een foto aan de muur. | There's a photo on the wall.
			De badkamer is boven. | The bathroom is upstairs.
			De sleutels zitten in mijn jas. | The keys are in my coat.
			De bank staat tussen de kast en het raam. | The couch is between the cupboard and the window.
		`,
			drills: `
			De fles ___ op tafel. (upright) | staat | ligt; zit; hangt
			De krant ___ op de bank. (flat) | ligt | staat; hangt; zit
			Het schilderij hangt ___ de muur. | aan | op; in; bij
			Het geld ___ in mijn portemonnee. | zit | ligt; staat; hangt | Zitten = inside something.
			De kat slaapt ___ het bed. (under) | onder | boven; tussen; achter
		`
		}),
		lesson({
			id: 'nl-vergelijken',
			title: 'Vergelijken',
			summary: 'Comparatives and superlatives',
			notes: `
			| | comparative (-er) | superlative (-st) |
			|---|---|---|
			| groot | groter | grootst |
			| klein | kleiner | kleinst |
			| mooi | mooier | mooist |
			| duur | **duurder** | duurst |
			| goed | **beter** | **best** |
			| veel | **meer** | **meest** |
			| weinig | **minder** | **minst** |
			| graag | **liever** | **liefst** |

			Adjectives ending in **-r** add **-der**: *duurder, lekkerder, zwaarder*.
			**Dan** = than: *Ik ben ouder dan jij.* **Net zo … als** = as … as: *Hij is net zo lang als ik.*
			The superlative after the verb: *het grootst*: *Deze kamer is het grootst.* Before a noun: *de grootste kamer*.

			**Graag** means "gladly": *Ik drink graag thee* (I like drinking tea), *liever* (prefer), *het liefst* (like most of all).
		`,
			words: `
			groter | bigger
			kleiner | smaller
			beter | better
			best | best
			meer | more
			minder | less
			duurder | more expensive
			liever | rather; prefer
			dan | than
			net zo … als | as … as
			ouder | older
			jonger | younger
			sneller | faster
			langzamer | slower
		`,
			sentences: `
			Ik ben ouder dan mijn zus. | I am older than my sister.
			Amsterdam is groter dan Utrecht. | Amsterdam is bigger than Utrecht.
			Dit is de beste pizza van de stad. | This is the best pizza in town.
			De trein is sneller dan de bus. | The train is faster than the bus.
			Ik drink liever thee dan koffie. | I prefer tea to coffee.
			Hij is net zo lang als ik. | He is as tall as me.
			Wat vind je het leukst? | What do you like most?
		`,
			drills: `
			Deze jas is ___ dan die. (duur) | duurder | duurer; meer duur; duurst | Adjectives in -r add -der.
			Jouw idee is ___ dan mijn idee. (goed) | beter | goeder; best; meer goed
			Ik drink ___ water dan jij. (veel) | meer | veeler; meest; veel
			Dit is de ___ film van het jaar. (goed) | beste | betere; goedste; best
			Hij is net zo oud ___ ik. | als | dan; zo; wie
			Ik ben groter ___ jij. | dan | als; of; zo
		`
		})
	]
);